Zoveel mooie sterren verder

Ruim tien jaar geleden zat ik nog diep in mijn eetstoornis. Naast de hulp van ervaringsdeskundigen voelde ik ook vaak steun van lotgenoten. Een eetstoornis is namelijk moeilijk te begrijpen ziekte voor mensen die het niet hebben gehad. Hoe vaak hoor ik omstanders zeggen “eet toch ‘gewoon’, je bent toch niet dik?” “Ze is al weer wat aangekomen, het gaat vast beter.”

‘Zie je wel, ik ben dik geworden’

Hoe leg je uit dat wanneer je aankomt en iedereen om je heen zegt dat je er goed uitziet deze opmerking in je hoofd zo anders binnenkomt? In plaats van de steunende betekenis die je ermee bedoelde, denkt iemand met een eetstoornis: ‘zie je wel, ik ben dik geworden’. Deze opmerking zorgt voor angst, voor paniek, terwijl hij zo goed bedoeld is. 

Dan de vraag “je bent toch helemaal niet dik?” Een eetstoornis gaat niet over dun willen zijn. Het gaat over niet om kunnen gaan met emoties. Door jezelf uit te hongeren voel je wat anders, tot het punt dat je gewicht zo laag is dat je niks meer voelt. Want bij een bepaald gewicht gaat het voelen, maar ook de empathie en het geven om anderen uit. Op dat punt heb je juist mensen nodig, maar ze komen niet meer binnen.

Op zoek naar lotgenoten

Ik zocht naar lotgenoten, bij meetings of online. Ik denk dat er weinig stoornissen zijn waarbij mensen zo hecht en open zijn naar elkaar. Sites waar je een online dagboek bij kon houden. Waar je kon lezen hoe er gestreden werd. Je steunde elkaar, hielp elkaar door de zware momenten door eigen ervaringen te delen.

Maar ik kreeg ook de eerste berichten van zelfmoord of het overlijden door de eetstoornis. Hier werd bij stil gestaan, telkens werd zichtbaar hoe belangrijk die persoon was voor anderen. Bij elk overlijden werd door het aantal reacties duidelijk hoeveel mensen er strijden tegen deze ziekte.

Daar waar ik een complete onbenul ben in sociaal contact onderhouden met mensen vanwege onzekerheid, is dit op sociaal media beter te doen. Dag in dag uit lees je hoe het met anderen gaat, zie je ze vechten. Je krijgt van de meesten meer mee van de ups en downs in hun leven dan van mensen die daadwerkelijk dicht bij je staan.

Mensen verliezen

Hoe langer je in de eetstoorniswereld begeeft, hoe meer mensen je ziet overlijden. Mensen die diepe indruk op je hebben gemaakt. En dat is het punt dat ik zo lastig vind aan deze ziekte. Hoe vaak ik wel niet heb gelezen: ‘helaas heeft ze de strijd verloren’ of ‘ze heeft gekozen voor haar eigen rust’… Buiten de psychiatrie zijn er geen mensen die zoveel tieners en twintigers de strijd hebben zien verliezen aan een psychische ziekte.

Soms zie ik een strijd ontstaan over het feit of iemand er wel of niet was voor die persoon, dat vind ik jammer. Ik ga ervan uit dat wanneer je iemand volgt met een eetstoornis, je herkenning en steun vindt bij diegene. Je volgt iemand omdat je jezelf herkent in het ziektebeeld. En als je zelf wat verder in je proces bent, hoop je dat je de ander net dat beetje meer kan geven om uit de eetstoornis te komen. Dat je een motivatie kunt zijn. Want jij snapt als geen ander hoe een eetstoornishoofd werkt. De laatste jaren zit ik op dat punt. Ik probeer motiverende berichten achter te laten, probeer tips te geven, probeer hoop te geven.

Is social media goed voor mij?

Sommigen lotgenoten op social media volg ik al tien jaar. Ik zie ze bijna dagelijks voorbijkomen en elke keer als ik een update zie stopt mijn ademhaling even. Is dit een bericht dat iemand een omslagpunt heeft bereikt of een bericht dat iemand de strijd verloren heeft?

Soms krijg ik daarom de vraag: “is het goed voor je dat je dit volgt?” Ik volg de meesten omdat we ooit samen op een punt stonden, omdat ze diepe indruk op me hebben achtergelaten, omdat ik me verbonden voel door een pijnlijk eenzaam gevecht dat we beiden voeren. Want uiteindelijk moet je zelf het gevecht aan gaan en kan niemand dit voor je doen. 

Je helpt elkaar door te delen

Het feit dat er anderen zijn die dezelfde strijd voeren is belangrijk in je proces. Want ik durf te wedden dat er niemand uit je directe omgeving is die zegt “ja, dat snap ik”, als je vertelt dat je tijdens een eetbui uit een prullenbak hebt gegeten, dat je net zo lang doorat tot de kast leeg was, duizenden calorieën achter elkaar at tot je op de grond voor de wc lag te creperen van de pijn. Of als je vertelt over dagen achter elkaar juist niks eten. Dat deel je niet, daar zit zoveel schaamte op. Als je dit dan leest bij anderen haal je de schaamte er wat af en wordt het bespreekbaar. Je helpt elkaar door te delen. Ik volg de mensen omdat ik hoop dat ik misschien net dat beetje extra kan geven wat mij ooit gegeven is. Dat beetje dat ervoor zorgt dat iemand niet doodgaat.

Ik kan niet iedereen helpen

Naïef? Misschien. Want ik weet dat ik niet iedereen kan helpen, dat wordt keer op keer duidelijk. Zo ook deze week. Op mijn Instagram zag ik dat iemand was overleden door een eetstoornis en ik zag nog eens twee prachtige mensen voorbij komen die zelfmoord hebben gepleegd en twee prachtige meiden die middenin een euthanasietraject zitten. Dat doet pijn. Tranen rollen dan over mijn wangen bij het lezen. En ik weet dat er momenten zullen komen dat ik terugkijk op hun pagina, dat ik de laatste berichten teruglees die we naar elkaar gestuurd hebben en dat ik dan verdrietig zal zijn. Ik heb geleerd dit los te laten door te schrijven, te tekenen en te delen met mijn man of anderen wat het met me doet. Daarentegen leef ik op als ik zie dat iemand uit dat dal geklommen is. Mijn hart maakt een sprongetje, want dat is wat ik iedereen gun.

Het taboe op psychische problemen

Ik denk dat er te weinig zicht is op hoe ernstig een eetstoornis of andere psychische problemen zijn. Want de meiden die ik de afgelopen jaren mooie sterretjes heb zien worden, zijn niet meer op twee handen de tellen, waarschijnlijk niet eens op vier handen, dat is toch bizar? Iets waar velen met psychische problemen over mee kunnen praten. Is dat niet een teken dat er iets verschrikkelijk mis gaat in Nederland met de zorg?

Ik denk dat het ook komt doordat er een grote taboe op zit. Zolang dit taboe blijft, verandert er niets. Ik was zo lang bang om dingen te delen, leefde in mijn hoofd en het werd donkerder, tot ik op het punt kwam dat het gewoon op was en ik niet meer wist waar ik de rust moest zoeken. Zo erg dat ik een punt achter mijn leven wilde zetten.

Die punt werd gelukkig een komma. Ik ben hard bezig om niet altijd in mijn hoofd te leven, maar meer te delen, hulp te vragen als dat nodig is en minder in te vullen wat mensen allemaal wel niet denken van me. Ja, ik heb psychische stoornissen, maar ik ben ook nog steeds gewoon Romy en ik ben oké.

Heb je gedachten aan de dood? Neem contact op met 113 Zelfmoordpreventie. Heb je een eetstoornis en ben je op zoek naar lotgenotencontact? Kijk eens op de website van Proud2Bme.

Lees ook:

  • eat 2330850 960 720

    Honger: Trek. Zin in eten. Behoefte. Eetlust. Verlangen. Wikipedia heeft het over een biologisch signaal van je lijf dat er een glucosedaling in de lever is. Veel mensen denken niet over honger na. Ze voelen de behoefte, lopen naar de…