We Too

Deze blog gaat in op seksueel misbruik. Lees deze blog niet als je weet dat dit niet prettig voor je is. Heb je behoefte aan een gesprek? Neem dan contact op met Sensoor.

Me Too sloeg aan. Iedereen kent de uitdrukking, iedereen kent meerdere personen die een nare ervaring hebben meegemaakt. De Me Too-beweging moet er voor zorgen dat het vanzelfsprekend wordt dat mensen zich uitspreken als zij aangerand of seksueel geïntimideerd worden.

Wat ik lastig vind, is dat de Me Too-hastag alle vormen van seksuele overschrijding over één kam scheert. Het onderscheid tussen een hand op een bil en een verkrachting wordt niet duidelijk met deze hashtag. Begrijp me niet verkeerd: beide situaties keur ik af. Waarom beklijft er bij mij dan toch een onbehaaglijk gevoel?

Afgelopen zaterdag verscheen er in de Volkskrant een paginalang artikel met als insteek: Waarom werd de Me Too-beweging zo groot en werd Griet op de Beeck in twijfel getrokken? Griet op de Beeck vertelde op TV, bij De Wereld Draait Door over haar eigen vader die haar misbruikte. Ze heeft geen concrete herinneringen aan haar misbruik, maar wel veel secundaire aanwijzingen. Ze kreeg meteen de wind van voren, ze had geen bewijs. En haar vader was ook al overleden.

Dit allemaal gebeurde net een week voordat de Me Too-beweging op gang kwam, waarin slachtoffers, vaak van lichtere vormen van intimidatie, wel geloofd worden. Het artikel deed mij denken aan mijn eigen onbehaaglijke gevoel, dat ik niet kon benoemen of beschrijven. Mij is nog steeds steeds niet duidelijk waarom er bij Griet zoveel nadruk werd gelegd op ‘misschien is het allemaal verzonnen’. Waarom is dit? Zijn we zo bang met zijn allen, dat seksueel misbruik, incest, deel is van onze maatschappij?

INCEST IS MOEILIJKER DAN INTIMIDATIE

Als ik naar mezelf kijk, snap ik het misschien ook wel. Een jongen op straat die mij ‘schatje’ noemt, spreek ik meteen tegen. De keiharde klap op mijn billen die ik van de zomer kreeg, zomaar, uit het niets, vond ik heel erg naar. Het maakte me boos en verontwaardigd. Waarom kan een fietser zomaar langs mij scheuren en mij op mijn billen slaan? Ik ben hem achterna gerend, maar omdat ik pas na enkele seconden begon met rennen – ik moest er even over doen om te beseffen wat er nu was gebeurd – kon ik hem geen klap terug geven.

De twee keren dat ik ongevraagd betast werd door onbekende mannen bevroor ik. Ik kon op dat moment weinig doen. Jaren later besefte ik wat er was gebeurd en voelde ik boosheid. De twee familieleden die mij hebben misbruikt en verkracht: daar kan ik maar geen boosheid over voelen. Ik vermijd ze, maar als het echt niet anders kan zie ik ze toch. Met kerst, bijvoorbeeld. Dan eet ik gezellig mee. Ik ga mee in de schone schijn van het kerstdiner. Ik kan ze niet aankijken tijdens het eten, want dat is te fysiek. Ik geef geen zoenen, maar een hand. Mijn hoofd is stil, iedereen heeft zich teruggetrokken. Ik doe mee in de gespannen sfeer. Ik werk er aan mee. En dan ga ik twijfelen, aan het verleden, aan ons verhaal.

Waarom kan ik ze niets verwijten? Waarom zeg ik niet ‘ik wil je nooit meer zien’? Ik vrees, dat ik een beetje hetzelfde doe als de maatschappij. Want wat als het allemaal niet waar is? Diep van binnen geloof ik het eigenlijk niet. De twee werelden van de pijn die ik voelde, die in de nacht en de schone schijn van overdag, kan ik niet verenigen. Ze gaven me te eten. We gingen wel eens naar een pretpark. En we speelden wel eens rummikub. Met sinterklaas maakte ik me zorgen of ik wel de cadeaus kreeg die ik wilde.

De incest, De pijn en het geweld vind zich plaats achter gesloten deuren, onder dekens, in kamers waarvan de deur op slot kan worden gedraaid. Verborgener kan je het niet hebben. Deze externe splijting sluit helemaal aan bij de splijting die ik van binnen in stand hou.

VERDWIJNENDE HERINNERINGEN

Je bewustzijn zou je kunnen zien als het kunnen herinneren dat je bestaat. Je weet dat je bestaat, omdat je de mogelijkheid hebt om het op te slaan. Wanneer je pijnlijke herinneringen niet opslaat in je tijdslijn bestaat er een mogelijkheid dat deze gebeurtenissen worden ervaren als een andere jij, puur omdat ze geen deel uitmaken van het jouw eigen geheugen.

Het jaagt mensen angst aan: herinneringen die naar boven komen die je niet bewust meer hebt, herinneringen naar boven halen in therapie en hieraan gaan werken. Rechtspsycholoog Merckelbach deed enorm zijn best om aan te tonen dat verborgen herinneringen maar zelden juist zijn en dat hierover praten schadelijk is. Wie weet praten psychologen ons het misbruik wel aan door suggestieve vragen.

Max Pam, columnist, vindt DIS, meervoudigheid, een ‘modeziekte’ van de jaren ’90. Au. Blijkbaar is het fijner om te geloven dat mensen zoals ik een toneelstukje spelen, dan dat er mensen zijn die kinderen misbruiken.

Ik snap dat er mensen zijn die een verleden verzinnen, een stoornis faken, hier erkenning of aandacht uithalen, of zichzelf hiermee ontoerekeningsvatbaar kunnen verklaren. Maar, geldt dit niet voor alle stoornissen? Laatst las ik dat er aangetoond was dat mensen met verschillende persoonlijkheden wel degelijk reageren op iets wat alleen een ander deel heeft meegemaakt. Door middel van een oogblink, een wending, of iets dergelijks. Soms voel ik inderdaad de gevoelens of de mening van een ander deel door mij heen sijpelen. Soms hoor ik hun mening. Dit wil niet zeggen dat de delen niet bestaan. Het is alsof je zegt dat iemand met een depressie de depressie nabootst, op het moment dat hij of zij een keer ergens van kan genieten.

DE REALITEIT

De paradox is er ook: natuurlijk is de splitsing tussen mijn verschillende delen ‘gemaakt’ en ‘zelfbedacht’. Maar dit gebeurde op een jonge leeftijd, en soms worden fantasieën de werkelijkheid, puur omdat ik niet de mogelijkheid had om de realiteit te ervaren.

De maatschappij kan de realiteit ook niet zo goed ervaren. Daarin lijken de maatschappij en wij meer op elkaar dan we denken. Voor mij wordt het tijd om de realiteit onder ogen te zien. Mag ik dan af en toe de wereld vragen om een stukje met me mee te kijken?

 

—- Note na het schrijven van deze blog—

Nadat ik dit stukje schreef, bekeek ik de uitzending van Griet op de Beeck van 7 november 2018. Hulde voor Griet op de Beeck, die met zoveel kracht, openheid en eerlijkheid nogmaals bij Matthijs van Nieuwkerk komt vertellen over haar verhaal. Wat ben ik haar dankbaar dat ze de kracht heeft om haar verhaal te delen.

8 Comments

  1. Ik vind het heel erg knap dat je hierover durft en kunt schrijven, want wat ligt er nog altijd een groot taboe op onderwerpen als deze. Ik zelf volg Griet op de Beeck ook al jaren.. Het verbaasde me ook toen ze zoveel onbegrip en verwijten over zich heen kreeg. Ik heb heel veel respect voor haar kracht die ze heeft om te komen praten, telkens weer ondanks alle verwijten en ongeloof dat ze keer op keer krijgt. Maar ik ben ook ontzettend trots op jou dat jij dit doet x

  2. Dank jullie wel, fijn om jullie reacties te lezen! Ik vond het heel spannend om dit te schrijven. Ik hoop dat mijn verwoording genuanceerd overkomt en dat ook duidelijk is dat metoo niet afkeur, maar dat het binnen de context van de gebeurtenissen van het verhaal van Griet (en zoveel anderen) voor mij een rare bijsmaak had. Claudia de breij vroeg zich in DWDD af, of het verhaal van Griet een andere wending had gekregen, wanneer deze eenhalf jaar later had plaatsgevonden. Vond ik wel een goede vraag.

  3. Hoi,
    Dank voor je woorden op deze blog.
    Ik herken veel in wat je zegt.

    De tweede uitzending van DWDD met Griet een paar weken terug maakte mij woest. Want Matthijs luisterde voor geen meter, framede alles in het licht van verdrongen , hervonden herinneringen kan niet.

    Ik ben theatermaker van beroep. Zelf slachtoffer van een sadistische grootvader met als overlevingsmechanisme dissociatie.
    Pas na 20 jaar bij een zeer goede therapeut kon ik gaan begrijpen dat ik niet raar onbegrijpelijk gedrag vertoonde, maar dat dit uitingen waren van wanhopige pogingen van verschillende delen die angstig werden of verdrietig van zaken die ik niet zag of herkende .

    Ik wil een live hoorspel gaan maken om zichtbaar te maken hoe dissociatie werkt. Ook omdat sommige hulpverleners het niet begrijpen . maar ook om een ander verhaal in de media , theater radio, tv, hoorbaar te maken.

    Ik lees gewoon mijn drijfveer het nu waar te gaan maken in exact jouw woorden.

    Het is trouwens niet zo, in mijn ogen, dat je het zelf hebt bedacht. Het is een overlevingsreactie op een levensbedreigende situatie. je splits je af van deze situatie omdat deze te groot en angstig is om te bevatten. Het is je overkomen. En het heeft je geholpen te overleven. En nu is de weg terug naar binnen belangrijk om te durven luisteren naar wat bepaalde delen op zich hebben moeten nemen.

    groet Judith.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Ik toon graag een persoonlijke blog onder mijn reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.