vrouw met delen

Vriendschap sluiten met alle delen

Wanneer je als kind te maken krijgt met trauma, moet je mentaal afstand nemen van wat je overkomt, om onbeschadigd te blijven en verder te kunnen functioneren. Door mijn ervaring in twijfel te trekken of te ‘vergeten’, kon mijn hoop op een toekomst blijven bestaan. Om te vergeten wordt het ‘slechte kind’- het slachtoffer – dat het trauma draagt ontkent als in ‘dat ben ik niet’. Daarvoor kunnen onze menselijke hersenen als het ware splitsen. Het is een overlevingsstrategie, die resulteert in een dissociatieve identiteitsstoornis, afgekort DIS. Het is de prijs die sommigen betalen voor het gebrek aan veiligheid, dat misbruik met zich meebrengt.

Trauma is overweldigend, ongelooflijk, ondraaglijk, verwoestend en lijkt altijd aanwezig. Daarom: het slachtoffer dat was ik niet. Dat is te onvatbaar. Dat was iemand anders… Zonder splitsing was ik niet ik staat terug te keren naar een normaal leven. Door het negeren van de getraumatiseerde delen en door ze emotioneel te ontkoppelen van mezelf, heb ik ervoor gezorgd dat mijn ziel intact bleef. Met die ontkoppeling heb ik mijn verdere ontwikkeling mogelijk gemaakt. Maar in mijn strijd om mijn minderwaardige, vuile kant te vermijden en me enkel te identificeren met mijn reine kant, heb ik soms het gevoel dat ik onvolledig ben. Het lijkt alsof de traumatische herinneringen niet van mij zijn maar van een ander kind. Ben ik daardoor een bedrieger? Nee. Ik lijd aan structurele dissociatie waardoor sommige delen van mijn brein (nog) verborgen en niet bereikbaar zijn. En daardoor ken ik mezelf niet helemaal.

Ik hou niet van mijn delen. Zij dragen traumatische ervaringen, schaamte, verdriet en boosheid met zich mee. Allemaal zaken die ik niet wil voelen. Wat me dus heeft geholpen om alles te overleven, vormt nu een obstakel om een geheel te kunnen zijn. Ik kan aan moeilijke emoties ontsnappen door te dissociëren naar een ander deel, maar daardoor geef ik mezelf niet de gelegenheid om te trainen met omgaan met emoties. Tijdens de sessies emotieregulatie train ik in het dagcentrum mijn emotiespieren.

Mindfulness heeft me geleerd om moeilijke emoties waar te nemen zonder te handelen. Zo leer ik emoties herkennen als signaal van de aanwezigheid van een deel. Door met aandacht te observeren word ik niet meer helemaal verteerd door het gevoel. Het kost me bij triggers weinig moeite om het verleden expliciet te herbeleven. Het is veel moeilijker om ‘hier’ te blijven, omdat mijn lichaam communiceert “pas op, gevaar!”
Hoewel het belangrijk is en blijft om het verleden te erkennen, is het minstens even belangrijk om altijd met het heden verbonden te blijven. Ik voel mijn handen. Ik zie mijn houten tafel. Ik hoor een vogel. Het zijn zintuiglijke ervaringen die helpen om niet weggezogen te worden in een deel, zonder het verleden te ontkennen.

Elk deel bekijkt de wereld door een andere bril. Elk deel heeft ook een functie en een bepaalde boodschap. Conflicten tussen delen zijn onvermijdbaar. Vriendschap sluiten met alle delen, ze radicaal accepteren, zorgt uiteindelijk voor zelfacceptatie. Ik zal pas rust voelen als mijn delen meer rust krijgen, als ik aanvaard dat ik mijn lichaam deel met huisgenoten. Hoe meer ik ze verwelkom, hoe serener mijn innerlijke wereld wordt. In plaats mijn delen te veroordelen, moet ik leren om hetzelfde medeleven en troost te voelen voor mezelf als ik voor anderen voel. En elk deel liefdevol omarmen zodat het zich welkom voelt.

Mijn delen hebben nog geen naamkaartjes en mijn systeem heeft geen stratenplan met legende. We wonen in hetzelfde lichaam. Om te herkennen van wie een bepaald gevoel of gedachte is, moet ik – de host – een persoonlijke relatie opbouwen met elk deel. Ik kan een reactie niet toekennen aan een deel als ik mezelf er helemaal mee identificeer of als ik die emoties toeken als mijn eigen emoties. Mijn grote vraag is dan, wat zijn mijn eigen emoties? Wat zijn mijn eigen reacties? Wie is ‘ik’?

unnamed file

Boekentip van dsmmeisjes

Wat is DIS eigenlijk precies en hoe kun je ermee omgaan? Wat zegt de wetenschap en welke therapieën zijn er? En… hoe is het eigenlijk om DIS te hebben, valt er een beetje mee te leven?