Liever sociaal angstig dan nep

Ik heb sinds kort te maken met een sociale fobie. Dat beperkt me enorm; de simpelste sociale situaties maken me echt doodsbang. Ik begin te trillen, word misselijk, krijg het bloedheet, begin te stotteren of kom helemaal niet meer uit mijn woorden. Ik wil alleen nog maar wegrennen.

En dat terwijl ik me in sociaal moeilijke situaties kan redden als een kei als het moet. Bijvoorbeeld: een tijdje terug rook ik gas. Er bleek een gaslek te zijn. Ik belde het meldpunt en er kwam vervolgens een enorm circus op gang van onder andere de brandweer en politie en bezorgde buren. Ik stond ze allemaal te woord, maakte grapjes, sloot bijna vriendschap met een politieagent. In acute situaties weet ik precies wat ik moet doen.

Vandaag ook weer. We hadden lekkage en ik moest allerlei mensen bellen. Dat vind ik doodeng, maar er was een vorm van crisis, want er kwam water uit onze muur en dat was echt niet oké. Dus belde ik alle mensen die ik moest bellen. In uiterste kalmte stond ik ze allemaal te woord. Ik zou me zo kunnen aan melden als een callcenter-medewerker. Ik hoor mezelf op zo’n moment praten, alsof ik het niet zelf ben en dan denk ik: Damn, wat is die meid sociaal vaardig.

Een vloek en een zegen, dat goed kunnen babbelen als het moet. Het is een handige eigenschap omdat het soms echt nodig is om je goed te kunnen verwoorden. Het is een lastige eigenschap omdat het nul emotie bevat en totaal niet laat zien wie ik ben. En dat laatste kan behoorlijk schadelijk zijn.

Zo heb ik mijn psychische problemen heel lang verborgen kunnen houden en zelfs toen ik ze niet meer wilde verbergen was het verdomd moeilijk om artsen er te van overtuigen dat ik echt nú hulp nodig had. Het is me namelijk niet aan te zien. Die meid die praat zo goed, die verwoordt zich toch zo sterk, die heeft het overduidelijk wel op een rijtje en die redt zich wel. Terwijl ik zware psychische problemen had waarvoor ik uiteindelijk jaren in therapie heb moeten zitten.

Daarnaast ondermijnt het vriendschappen en andere relaties. Mensen hadden geen idee wat ik dacht, wat ik voelde, wat er in me omging, dat het slecht met me ging. Je zag het niet, je hoorde het niet en als ik erover vertelde ontbrak de emotie. Het is ontzettend moeilijk om je aan mensen te verbinden als je praat zoals ik praatte, als de extroverte intelligente vrouw die eigenlijk niet representeert hoe ik me voel en wie ik ben.

Mijn psychiater doorbrak deze manier van praten bij mij. Wat er overbleef was een verlegen stotterend wezen, dat bij het minste of geringste dissocieerde. Want holy shit, nu moest ik met gevoel praten en deden die gevoelens even pijn! Mijn brein schakelde zichzelf er maar van uit.

Pas na een jaar of twee lukte het me om een gesprek te kunnen voeren waarin ik emoties toeliet zonder meteen weg te vallen. Het leek wel alsof ik een ander mens was geworden; ik was stil, verlegen, teruggetrokken, mijn zinnen waren geen volzinnen meer, mijn spraak kende haperingen, mijn stem brak soms of klonk dik. Eindelijk kon je door met mij te praten een glimp opvangen van wie ik ben. Nog altijd een sterke vrouw, maar heel kwetsbaar en behoorlijk verlegen.

Mijn coping, dat extreem vlotte babbelen, liet ik eindelijk achterwege. Ik werd echter, maar angstiger. De sociale fobie kwam om de hoek kijken. Waarom ik die sociale spraakvaardigheden dan niet meer in de strijd gooi? Ik heb nog liever de angst. Het zo nep zijn in hoe ik me uitte maakte me doodmoe en depressief. Ik ben in the end dan toch liever mezelf, hoe kwetsbaar en angstig die ook mag zijn.

Tot er dus weer een crisissituatie uitbreekt. Dan komt die trukendoos vol sociale praatjes toch uit de kast. Dan word ik weer die meid die zo makkelijk praat en de hele situatie onder controle heeft. Die precies weet wat ze moet doen om gesprekken te sturen en dingen op te lossen.

En die instort zodra ze weer alleen is. Want het is een masker en het kost me heel veel. Zo veel dat ik achteraf moet huilen en zit te trillen van vermoeidheid. Vroeger was dit mijn hele sociale leven in een notendop. Nu goddank niet meer. Alleen nog maar heel af en toe. En daar ben ik zo blij om.

7 Comments

  1. Heel goed omschreven. Ik herken mezelf hier zo goed in. Vooral ook dat je zegt dat als je dan wel vertelde hoe het met je ging, dat dat dan zonder emotie was. Ik heb een keer een diagnostisch gesprek gehad, waarbij de psycholoog zei: ‘het lijkt net of je al je problemen etaleert en het niet zelf hebt meegemaakt’.
    Ik vind het, nu nog steeds, zo moeilijk om echt te voelen als ik over mezelf en mijn leven vertel. Een grote muur zit er omheen.
    Wat fijn om te lezen dat dat bij jou nu stukken beter gaat. Dat geeft hoop 🙂

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Ik toon graag een persoonlijke blog onder mijn reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.