Table of Contents

Wat is parentificatie?

Wat is parentificatie

Wanneer een ouder niet voor zichzelf of voor zijn of haar kinderen kan zorgen kan het gebeuren dat er een rolverwisseling plaatsvindt. Als het kind de taken van een ouder overneemt noemen we dat parentificatie. Het kind kan gaan koken, boodschappen doen, schoonmaken en voor broers en zussen zorgen. Zij kunnen zelfs voor de fysieke of emotionele behoeften van een ouder gaan zorgen (zie ook emotionele incest).

Hoewel er niets mis is met een kind dat een jonger kind helpt bij het vinden van speelgoed of het aantrekken van een paar schoenen of een jas, is er wel iets mis met een kind dat moet controleren of de baby een flesje of een schone luier heeft, omdat mama of papa in bed ligt en niet wil opstaan. Er is ook een probleem als een kind ervoor moet zorgen dat een broer of zus naar school gaat, schone kleren heeft of aan de ouders moet vragen of de huur is betaald.

Hoe ontstaat parentificatie

Parentificatie komt vaak voor in situaties waar een ouder verslaafd is of fysiek, emotioneel of psychisch afwezig is. Het oudste kind of de meest emotioneel volwassen broer of zus neemt dan de ouderlijke rol over. Je ziet het ook in gezinnen waar een kind een ouder heeft verloren door overlijden of scheiding. In dergelijke situaties is er een zoon die de rol van “man van het huishouden” overneemt, of een dochter die de moeder moet vervangen.

Tekenen van parentificatie

Je ouder(s) delen te veel met je

Naarmate een kind volwassener wordt is het normaal dat ouders meer gevoelens delen. Maar hoe prettig dit ook kan zijn voor een ouder, het legt veel druk op kinderen, die waarschijnlijk niet willen falen of iemand teleurstellen.

Dr Lisa M. Hooper, professor aan de Universiteit van Louisville, schrijft in haar wetenschappelijke artikel “Defining and Understanding Parentification” dat “kinderen niet moeten voorzien in de intieme behoeften van een ouder, of geplaatst in de rol van geheimbewaarder.” Dit kan leiden tot aanzienlijke angst. In plaats daarvan moeten ouders vrienden, volwassen familieleden of een therapeut in vertrouwen nemen.

(zie ook emotionele incest)

Je bent de vredestichter

Na een scheiding of met extra stiefouders kunnen kinderen zich in de positie van bemiddelaar bevinden. In het geval van scheiding kan een kind de enige overgebleven verbinding tussen ouders zijn, maar dat betekent niet dat hij of zij boodschappen moet overbrengen of ruzies moet sussen.

Dr. Gregory Jurkovich legt in zijn boek Lost Childhoods: The Plight Of The Parentified Child uit dat geparentificeerde kinderen die een bemiddelaarsrol hebben vaak later in hun leven worstelen met vertrouwenskwesties en relaties, en op korte termijn aan angst en depressie. Ouders moeten zich rechtstreeks tot hun partner of ex-partner richten, zodat kinderen en tieners een relatie met beide ouders afzonderlijk kunnen ontwikkelen.

Je bent de zorgverlener

Oudere kinderen kunnen heel behulpzaam zijn als het gaat om de zorg voor hun jongere broers en zussen. Sommige tieners zijn volwassen genoeg om deze rol op zich te nemen, maar de stress van het belast zijn voor het toezicht op broers en zussen kan negatieve effecten hebben op hun ontwikkeling. Kinderen kunnen goede rolmodellen zijn voor hun broers en zussen, maar ouders mogen niet vergeten dat hun kind er niet voor heeft gekozen om een ouder te worden.

Professor Linda Burton waarschuwt dat de zorg hebben voor de kleintjes ook kan leiden tot ander voortijdig volwassen gedrag, zoals schoolverlaten, omdat het onmogelijk is om tegelijkertijd een kind en een ouder te zijn.

Je verliest je respect voor je ouder

Het gevoel belast te zijn met het huishouden leidt vaak tot wantrouwen en gebrek aan respect voor de ouders. Dr. Jurkovic waarschuwt dat hoewel sommige kinderen zich goed aanpassen aan parentificatie en gezond volwassen worden, het proces meestal op lange termijn destructief is voor de relatie tussen het kind en de ouder(s).

Je wordt niet gewaardeerd

Je hebt de rol als extra ouder gekregen, maar je helpt “onopgemerkt, niet gewaardeerd, niet erkend, en zonder beloning” (Dr. Hooper).

Er is een verschil tussen constructieve en destructieve parentificatie: “Tijdelijke zorg voor een ouder terwijl hij of zij herstelt van de operatie” kan leiden tot het gevoel van competentie en trots. Ouderschap op lange termijn kan een kind enorm belasten. In deze gevallen zijn de kinderen “niet in staat om zich bezig te houden met leeftijdsgerichte activiteiten, zij moeten de behoeften van het gezin boven die van zichzelf stellen”.

Destructieve parentificatie kan worden geïdentificeerd aan de hand van de “mate waarin het kind erkenning en beloning krijgt voor zijn of haar betrokkenheid bij de zorg”. Als hun inspanning om een ouder of broer of zus te ondersteunen als vanzelfsprekend wordt beschouwd, of gekoppeld wordt aan andere vormen van emotioneel misbruik, is er sprake van een destructieve parentificatie.

Lees meer

Gerelateerde artikelen:

  • meisje met haren in de wind

    Over emotionele incest Bij emotionele incest wordt een kind door een volwassene gebruikt voor emotionele voldoening. Wanneer een ouder naar zijn of haar kind gaat voor emotionele steun of hem of haar meer behandelt als een partner dan als een…

Meer rust en minder stress

Zoek je naar manieren om meer rust te hebben en minder stress te beleven? Methodes zoals mindfulness en yoga kunnen je op weg helpen. Voor minder dan de prijs van een enkele losse les in een studio krijg je onbeperkt en altijd toegang tot goede en verdiepende Yogalessen, vanaf €9,99,- per maand

Of bekijk andere cursussen die je op weg helpen naar een rustiger leven:

Yoga Nidra

yoga nidra

Tijdens Yoga Nidra lijkt het alsof je slaapt, maar je bewustzijn is nog aan het werk op een dieper niveau. Je komt fysiek, mentaal en emotioneel compleet tot ontspanning.

Mindfulness

mindfulness

In deze 8-weekse Mindfulness cursus krijg je een dagelijks stappenplan om thuis aan de slag te gaan met Mindfulness en meer rust en minder stress te ervaren. 

Yoga

yoga stap voor stap

In deze online Yogacursus voor beginners leer je alle basishoudingen van de Yoga aan en kun je lekker thuis, wanneer jij het wil en op je eigen tempo aan de slag met Yoga.

Minimalisme

minimalisme

Het doel van deze cursus is om in zeven weken meer tijd ruimte en vrijheid in je leven te vinden. Je leert te 'Ontspullen' om je externe omgeving op te ruimen en opnieuw in te richten. 'Consuminderen' om meer financiële ruimte te vinden, beter met de aarde om te gaan en te werken aan onthechting van spullen. 'Versimpelen' om meer tijd vrij te maken in het leven.

Reis door de chakra's

chakra

In deze cursus gaan we op reis door de zeven chakra's met de bijzondere en effectieve Yoga Nidra technieken. Je zal een diepe ontspanning zoals nooit te voren ervaren, en werken aan diepgewortelde overtuigingen en programmeringen. Je krijgt toegang tot 5 diepe, helende en transformatieve chakra Yoga nidra sessies.

yoga en meditatie

onbeperkte cursus

yoga abonnement

Voor minder dan de prijs van een enkele losse les in een studio krijg je onbeperkt en altijd toegang tot goede en verdiepende Yogalessen.

vanaf €9,99,- per maand

lees meer

Deze site plaatst cookies. Als je doorgaat met je bezoek aan dsmmeisjes.nl ga je akkoord met ons cookiebeleid.

Cookie-voorkeur wijzigen

Hier kun je kiezen welke soort cookies je toestaat op deze site. Klik op 'opslaan' Om je keuze te maken.

FunctionalOur website uses functional cookies. These cookies are necessary to let our website work.

AnalyticalOur website uses analytical cookies to make it possible to analyze our website and optimize for the purpose of a.o. the usability.

Social mediaOur website places social media cookies to show you 3rd party content like YouTube and FaceBook. These cookies may track your personal data.

AdvertisingOur website places advertising cookies to show you 3rd party advertisements based on your interests. These cookies may track your personal data.

OtherOur website places 3rd party cookies from other 3rd party services which aren't Analytical, Social media or Advertising.

Vergeet niet je pagina opnieuw te laden en je cookies uit je browser te verwijderen als je je voorkeur hebt veranderd.