Opname psychiatrisch ziekenhuis

Opname bij psychische klachten: wat kun je verwachten?

Moet je in opname voor je psychische problemen of ben je benieuwd of een opname je zou kunnen helpen? Hieronder kun je vanuit ervaringsdeskundig perspectief lezen wat een psychiatrische opname inhoudt en welke soorten opname er zijn.

Wat is een opname?

Open/ gesloten, vrijwillig/ gedwongen

Er zijn grote verschillen tussen soorten opname. Je hebt gesloten en open opname en vrijwillig en gedwongen opname. Ook is er een groot verschil tussen een opname zonder intensieve behandeling (bijvoorbeeld voor diagnostiek) en een opname die een ‘behandelopname’ genoemd wordt. Een opname-ervaring kan zowel positief als negatief zijn. Dat hangt af van waar je terecht komt, bij wie je terecht komt en wat de reden is dat je opgenomen wordt.

Op een open afdeling heb je meer vrijheid en zitten de deuren niet op slot. Op een gesloten afdeling heb je weinig vrijheden (wel kun je deze opbouwen van helemaal geen vrijheid naar meer vrijheid) en zitten de deuren op slot. Als je gedwongen wordt opgenomen, is het niet jouw keus en mag je niet zomaar weg. Als je vrijwillig wordt opgenomen mag je met ontslag gaan als jij dat wil. Een vrijwillige opname kan overgaan in een gedwongen opname en andersom ook. 

Wanneer kies je voor welke opname?

Structuur

Wanneer je vanwege een ernstige depressie niets meer onderneemt, niet meer uit bed komt en niet voor jezelf zorgt kan een opname een uitkomst zijn. Bij niet voor jezelf zorgen, gaat het bijvoorbeeld om aankleden, douchen, eten en tandenpoetsen. Het kan ook zijn dat je de hele dag alleen nog maar aan de dood kunt denken. Als je heel veel moeite hebt met structuur, contact zoeken, hulp vragen of communiceren over hoe het gaat, kan een opname ook helpend zijn.

Gewone opname

Wil je een opname om even tot rust te komen? Heb je een veilige omgeving nodig? Of wil je een intensieve behandeling volgen? Het is belangrijk om goed over je hulpvraag na te denken. De meeste opnames zijn namelijk zonder intensieve behandeling. Bovendien wordt er bij zo’n opname vaak geen tot weinig dagbesteding aangeboden. Als je al ergens in behandeling was, dan komt dat stil te liggen. Je kunt dus in een behoorlijk zwart gat vallen.

Klinische behandelopname

Een opname is zeker geen makkelijke ervaring. Het is een time-out / een mogelijkheid om opnieuw naar diagnostiek te kijken / een veilige omgeving om gecontroleerd medicatie op te bouwen of te wisselen / een beschermde omgeving om een intensieve behandeling te volgen. Als je echt een intensieve behandeling wilt volgen, is een klinische behandelopname meer geschikt dan een gewone opname. In dat geval kun je ook denken aan een intensieve dagbehandeling. Dat is minder heftig dan een klinische behandeling (opname).

Wat kun je verwachten tijdens een opname?

Intake

Voordat je opgenomen wordt, heb je tenminste één intakegesprek. Samen met jou wordt dan gekeken naar of een opname geïndiceerd is en hoe het jou kan helpen. Je hebt tijdens de intake de mogelijkheid om vragen te stellen. Vaak kun je ook even op de afdeling komen kijken. Soms kan je een dag op de afdeling meelopen om te zien hoe het eraan toegaat. Je kunt dan altijd heroverwegen of een opname wat voor jou is.

Medicatie

Tijdens een opname wordt altijd opnieuw gekeken naar medicatie. Zo nodig wordt de medicatie aangepast, of krijg je voor het eerst medicatie voorgeschreven. Omdat een opname alleen geïndiceerd is wanneer je ernstig of chronisch psychiatrisch ziek bent, kun je ervan uitgaan dat er altijd medicatie wordt voorgeschreven. 

Huisregels

Wanneer je opgenomen wordt, woon je tijdelijk op een afdeling in een psychiatrische kliniek. Daar zijn huisregels en wordt er veel structuur geboden. Je bent verplicht om op bepaalde tijden op te staan en naar bed te gaan. Ook zijn groepsmomenten vaak verplicht, zoals de maaltijden, die op vaste tijden plaatsvinden. Meestal wordt de structuur streng gehandhaafd en kun je bijvoorbeeld niet zomaar uitslapen. In het weekend is de opstaan-tijd vaak wel wat verlaat. De medicijnen worden ook op vaste momenten uitgedeeld.

Kamer

Tijdens je opname heb je meestal een eigen kamer. Verder gebeurt alles in een groep. Soms mag je ook op je kamer eten, als dat nodig is of fijner is voor jou, maar dan moet je wel toestemming hebben en dat krijg je niet zomaar. Als je een kamergenoot krijgt, wordt meestal rekening gehouden met wie je op de kamer komt en of dat een passende en helpende combinatie is.

Verlof

Je kunt verlof aanvragen om te oefenen met thuis zijn, of om familie en vrienden te zien buiten de kliniek. Tijdens de feestdagen vragen veel mensen verlof aan voor een dag of overnachting. Of je met verlof mag en hoelang, hangt af van hoe de behandelaars vinden dat het met jou gaat. Je verlof wordt niet goedgekeurd wanneer jouw behandelaars inschatten dat het voor jou onveilig is, of niet helpend.

Bezoek

Bezoek mag je in principe altijd ontvangen en daar zijn vaste tijden voor. Je kunt je bezoek ontvangen in de buurt van de kliniek, bij de hoofdingang, of echt op de afdeling. Dat hang af van de mogelijkheden die er zijn en ook van de vrijheden die je hebt. Meestal moet je van tevoren aangeven wie er langskomt tijdens het bezoekuur en wanneer. Als je met verlof wilt, moet je ook van tevoren aangeven waar je naartoe gaat en met wie je afspreekt.

Aan wie kan ik op de afdeling hulp vragen?  

Verpleegkundigen en sociotherapeuten

Op een opname-afdeling werken verpleegkundigen. Bij afdelingen voor kinderen en jongvolwassenen werken sociotherapeuten. Verpleegkundigen of sociotherapeuten zijn er om medicatie te delen, alles in de gaten te houden en vormen een aanspreekpunt. Bij de groepsonderdelen is er altijd een begeleider aanwezig. ’s Nachts heeft iemand nachtdienst.

Je kunt een verpleegkundige of sociotherapeut aanspreken als er iets aan de hand is of als je iets wil bespreken. Helaas hebben zij niet altijd tijd voor jou. Soms kun je maximaal een keer per dag iemand spreken. Het kan ook zijn dat je meer dan een uur moet wachten, totdat er iemand voor jou beschikbaar is.

Gesprek aanvragen

Als je opgenomen bent zijn er bepaalde regels over hoe je een gesprek kunt aanvragen, wie je aanspreekpunt is en eventueel wat de aanspreekmomenten zijn. Vaak krijg je ook een eigen ‘mentor’. Dit kan een verpleegkundige zijn of een sociotherapeut. Met deze persoon heb je in de regel eens in de week een gesprek. Je hebt ook afspraken met een psychiater of arts die namens de psychiater werkt om te kijken hoe het gaat met de medicatie. De frequentie van deze afspraken verschilt, maar het is meestal niet vaker dan eens in de week.

Waar kun je aan werken tijdens een opname zonder intensieve behandeling?

Focus op je doelen

Tijdens een time-out opname kun je aan doelen werken die je zelf opstelt. Dit kan om structuur gaan, bijvoorbeeld elke dag een paar minuten eerder proberen op te staan, of elke keer bij de maaltijd aanwezig zijn. Het kan ook gaan om het langzaam weer oppakken van zelfzorg, bijvoorbeeld in de eerste week weer gaan tandenpoetsen en in de tweede week ook proberen tenminste om de dag te douchen.

Tijdens een opname kun je tot rust komen en je kunt wennen aan het weer actief zijn. Het kan dan gaan om je dag weer te gaan invullen met dingen zoals kleuren of lezen. Ook kun je oefenen met weer naar buiten gaan en bijvoorbeeld als doel stellen om elke dag een wandeling te maken. Je kunt ook werken aan het opbouwen van een gezond eetpatroon.

Als je in opname bent vallen de dagelijkse verplichtingen weg en kun je alle focus leggen op de dingen die voor jou belangrijk zijn. Hou er wel rekening mee dat er tijdens zo’n opname weinig psychologische hulp is en ook weinig therapie wordt aangeboden. Ondertussen kan het erg zwaar en belastend om je tussen mensen met ernstige psychiatrische problematiek te begeven.

Groepsgenoten

Wat vaak het meest steunend is aan een opname, is dat je met groepsgenoten zit die soortgelijke problematiek hebben. Je kunt herkenning, begrip en steun vinden bij elkaar en aan elkaar. Wat ook helpend is, is om kleine momenten van plezier te zoeken. Dit kan alleen zijn, maar ook juist, met andere mensen die daar zitten. Bijvoorbeeld even lachen of iets grappigs meemaken of uithalen.

Wat voor problematiek kan ik tegenkomen op een afdeling?

Verslaving

Soms worden er ook mensen met een verslaving opgenomen op een psychiatrische afdeling. Als je naar een psychiatrische kliniek gaat, is het goed om van tevoren uit te zoeken of op deze plek psychiatrie gemengd wordt met verslavingszorg. Het kan best heftig zijn om met mensen die een verslaving hebben op een afdeling te zitten. Het gaat dan ook om ernstige verslaving en zware afkickverschijnselen.

Crisis

Vaak zitten de mensen die zich in een acute psychiatrische crisis bevinden (zoals acute psychose of acute suïcidaliteit) op een gesloten afdeling. Het kan daarom rustiger en minder heftig zijn om op een open afdeling te verblijven. Toch kom je ook op een open afdeling soms iemand tegen die in een acute crisis zit. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren omdat diegene al op de open afdeling zat voordat hij in de crisis terechtkwam.

Hoe is het om weer thuis te zijn?

Wennen

As je na een opname weer thuis bent, is het enorm wennen. Als je langer dan een paar weken opgenomen bent geweest kan het echt zwaar zijn om weer thuis te komen. Je staat er voor het eerst weer alleen voor, komt dezelfde obstakels tegen als voor je opname en bovendien bent je gewend geraakt aan hoe het er in de kliniek aan toe ging. Daarom is het belangrijk om vooraf goed te bedenken op welke doelen je thuis wilt voortbouwen en wat je gaat doen als het weer minder goed gaat. Ook is het helpend om tijdens je opname door middel van verlof naar huis, te oefenen met het thuiskomen.

Nazorg

Of je nou een dagbehandeling, deeltijdbehandeling volgt,of opgenomen bent; het is altijd belangrijk om aandacht te besteden aan de nazorg. Het is niet de bedoeling dat je in een zwart gat valt zodra je thuiskomt. Zorg dat je de hulp langzaam afbouwt en dat je een goed vangnet creëert voor jezelf. Het is ook altijd goed om, als je na een tijdje volledig stopt met behandeling, nog een vinger aan de pols te houden via maandelijks of halfjaarlijks contact om een eventuele terugval te voorkomen.

Over dit artikel
Opname bij psychische klachten: wat kun je verwachten?
Titel
Opname bij psychische klachten: wat kun je verwachten?
Beschrijving
Ervaringsdeskundig perspectief op opname bij psychische klachten; wat houdt psychiatrische opname in en welke soorten opname zijn er?
Schrijver
Verschenen op
dsmmeisjes
Logo

Gerelateerde artikelen:

  • Crisisinterventie psychische crisis

    Meer over psychische crisis Crisisinterventie is de eerste opvang als je in een acute geestelijke noodsituatie bent geraakt. Dat is wanneer je een gevaar bent…

  • Psychische crisis

    Hulp nodig? Heb je dringende medische hulp nodig of is er sprake van (dreigend) geweld? Bel dan naar 112. Heb je met spoed psychische hulp…

  • Behandeling ADHD

    ADHD is niet te genezen. Behandeling is gericht op het verminderen van klachten. Vaak bestaat een behandeling uit een vorm van gedragstherapie en/of medicatie. Psycho-educatie…

Deze site plaatst cookies. Als je doorgaat met je bezoek aan dsmmeisjes.nl ga je akkoord met ons cookiebeleid.