Table of Contents

Wat is het bedriegerssyndroom (impostor syndrome)

Mensen met het bedriegerssyndroom, oplichterssyndroom, bedriegersfenomeen (impostor syndrome) denken dat het niet lang kan duren voordat iemand erachter komt dat ze eigenlijk niets kunnen. Het is een term die werd geïntroduceerd door psychologen en onderzoekers om mensen te beschrijven die niet in staat zijn hun prestaties te internaliseren.

Ondanks externe bewijzen van hun competentie, blijven mensen met het syndroom ervan overtuigd dat ze bedriegers zijn en hun succes niet verdienen. Blijken van succes worden afgedaan als geluk, timing of het resultaat van het misleiden van anderen.

Onderzoek naar het Impostor Syndrome

Uit psychologisch onderzoek kwam rond 1980 naar voren dat naar schatting twee van de vijf succesvolle mensen zichzelf als bedrieger beschouwen. Andere studies vonden dat zeventig procent van alle mensen zich op enig moment een oplichter voelen. Het syndroom wordt niet beschouwd als een psychiatrische stoornis en komt niet voor in de DSM.

De Amerikaanse psychologen Pauline Clance en Suzanne Imes beschreven het impostor syndrome in 1978 voor het eerst, in het artikel The Impostor Phenomenon in High Achieving Women (in het tijdschrift Psychotherapy: Theory, Research and Practice). Ze rapporteerden hun ervaringen met ruim 150 vrouwen, overwegend wit en tussen de 20 en 45 jaar, die ze in therapie, in een praatgroep of op college hadden. Het ging om succesvolle vrouwen die zich niet succesvol voelden, maar angstig, somber en onzeker.

Het viel Clance en Imes op dat deze vrouwen vroeger thuis vaak óf juist wel óf juist niet geprezen waren om hun intelligentie en talent. Verder schrijven de psychologen dat het gevoel een bedrieger te zijn zichzelf in stand houdt doordat deze vrouwen extra hard gaan werken en hun gedrag aanpassen aan wat ze denken dat anderen willen.

Sinds hun artikel zijn er enkele tientallen artikelen over het impostor phenomenon of het impostor syndrome verschenen, er zijn tientallen proefschriften aan gewijd, minstens drie vragenlijsten ontwikkeld om het betrouwbaar te meten en verscheidene boeken voor een breed publiek over geschreven. Al die losse onderzoeken hebben geen duidelijk patroon opgeleverd van de oorzaken en gevolgen van bedriegersgevoelens. Er is nooit een meta-analyse gedaan en het laatste overzichtsartikel is ruim twintig jaar oud (Psychotherapy, 1993).

Wie heeft er last van?

In haar overzichtsartikel uit 1993 haalt Clance studies aan die laten zien dat het vaak om introverte mensen gaat. Volgens andere onderzoeken treft het vooral angstige, emotioneel instabiele, slordige, impulsieve mensen. Of er een verband is met perfectionisme is onduidelijk. Gebrek aan zelfvertrouwen in onderzoek lijkt niet sterk samen te hangen met impostor-gevoelens, soms wordt er zelfs geen significant verband gevonden.

Relatief veel van de studies keken alleen naar vrouwen. Daardoor wordt de indruk gewekt dat het bedriegerssyndroom iets vrouwelijks is, maar zulke studies zijn niet geschikt om te onderzoeken of er een sekseverschil bestaat. Van de kwantitatieve studies vonden enkelen sekseverschillen, maar veel ook niet. In haar proefschrift uit 1979 beschrijft Imes zelfs dat mannen hogere impostor-scores hadden dan vrouwen.

Gerelateerde artikelen:

  • DaretoSeeMe en dsmmeisjes logo

    Terugkerende, onverwachte paniekaanvallen. Een paniekaanval is een plotselinge toename van hevige angst of intens ongemak dat een piek bereikt binnen een aantal minuten en gedurende deze minuten gekenmerkt wordt door vier (of meer) van de volgende symptomen: Hartkloppingen, bonzend hart…

Tags:

Meer rust en minder stress

Zoek je naar manieren om meer rust te hebben en minder stress te beleven? Methodes zoals mindfulness en yoga kunnen je op weg helpen. Voor minder dan de prijs van een enkele losse les in een studio krijg je onbeperkt en altijd toegang tot goede en verdiepende Yogalessen, vanaf €9,99,- per maand

Of bekijk andere cursussen die je op weg helpen naar een rustiger leven:

Yoga Nidra

yoga nidra

Tijdens Yoga Nidra lijkt het alsof je slaapt, maar je bewustzijn is nog aan het werk op een dieper niveau. Je komt fysiek, mentaal en emotioneel compleet tot ontspanning.

Mindfulness

mindfulness

In deze 8-weekse Mindfulness cursus krijg je een dagelijks stappenplan om thuis aan de slag te gaan met Mindfulness en meer rust en minder stress te ervaren. 

Yoga

yoga stap voor stap

In deze online Yogacursus voor beginners leer je alle basishoudingen van de Yoga aan en kun je lekker thuis, wanneer jij het wil en op je eigen tempo aan de slag met Yoga.

Minimalisme

minimalisme

Het doel van deze cursus is om in zeven weken meer tijd ruimte en vrijheid in je leven te vinden. Je leert te 'Ontspullen' om je externe omgeving op te ruimen en opnieuw in te richten. 'Consuminderen' om meer financiële ruimte te vinden, beter met de aarde om te gaan en te werken aan onthechting van spullen. 'Versimpelen' om meer tijd vrij te maken in het leven.

Reis door de chakra's

chakra

In deze cursus gaan we op reis door de zeven chakra's met de bijzondere en effectieve Yoga Nidra technieken. Je zal een diepe ontspanning zoals nooit te voren ervaren, en werken aan diepgewortelde overtuigingen en programmeringen. Je krijgt toegang tot 5 diepe, helende en transformatieve chakra Yoga nidra sessies.

yoga en meditatie

onbeperkte cursus

yoga abonnement

Voor minder dan de prijs van een enkele losse les in een studio krijg je onbeperkt en altijd toegang tot goede en verdiepende Yogalessen.

vanaf €9,99,- per maand

lees meer