Help, mijn psychiater gaat op vakantie!

De zomervakantie nadert en dat roept bij patiënten in de ggz vooral paniek op. Over op vakantie gaande therapeuten is al veel geschreven en daarom twijfelde ik of er nog iets aan toe te voegen had, maar ik schrijf er nu toch over in de hoop dat het oplucht en verlichting geeft.

Kattengedrag

Ik vergelijk mijn gedrag bij mijn behandelaar graag met het gedrag van mijn kat. Sowieso is de relatie die ik met mijn kat heb goed oefenmateriaal voor hechten, ruimte geven, verlatingsangst loslaten, etc. Katten zijn zo goed in grenzen aangeven zonder tegenprestatie en ik kan daar veel van leren. Als mijn kat na een half uur op mijn buik liggen ineens opspringt en ergens anders gaat liggen, is dat een goede oefening voor mij om te zien dat ze gewoon ergens anders wil gaan liggen en mij dan niet minder leuk vindt.

Als ik een dag weg ben geweest, komt mijn kat me begroeten en gaat daarbij dan vaak rollen en op haar rug liggen. Ze toont daarmee haar buik, het meest kwetsbare deel van haar lijf. Dat betekent dat ze mij volledig heeft geaccepteerd en zich veilig bij me voelt. Elke keer opnieuw ontroert dat me. Op sommige momenten voel ik me ook zo bij mijn behandelaar: ik voel me zo welkom en veilig genoeg om me kwetsbaar op te stellen. Ik kan niet in woorden vatten hoe belangrijk het voor me is dat hij dat mogelijk maakt. Net zoals het zo belangrijk voor me is dat ik voor een ander wezen kan zorgen en dat ze zich dan ook nog eens zo veilig bij me voelt.

Vertrouwensissues

Helaas voel ik me lang niet altijd veilig bij mijn behandelaar. Ik wil graag dat hij me ziet, maar ben ook bang omdat hij me ziet. En dat hij ziet dat ik niet goed, leuk, aardig, fijn genoeg ben. Het is enorm vermoeiend in mijn hoofd én lichaam dat ik continu een behoefte aan nabijheid voel en een reactie van terugtrekken, van wegrennen. Ik ben zo bang dat ik te veel ben of juist te weinig, maar in ieder geval dat ik niet meer bij hem langs mag komen. Dat is iets wat ik vaker heb meegemaakt; niet alleen dat ik ‘te veel’ (te emotioneel, te boos, te moeilijk) was voor mijn omgeving, maar ook dat ik geen therapie meer mag/kan volgen terwijl ik dat wel wilde.

Dat is bij mijn huidige behandelaar ook gebeurt en daarom ben ik extra op mijn hoede voor mogelijk vertrek, juist omdat ik me bij hem zo fijn voel. Mijn behandelaar is een psychiater die ook opgeleid is tot het geven van psychotherapie, namelijk: intensive short term dynamic psychotherapy (ISTDP) en sinds kort brainspotting (traumatherapie). We kennen elkaar nu ruim een jaar: in maart 2018 ben ik bij hem begonnen met ISTDP. We moesten echter in december stoppen, omdat de instelling besloten had om te stoppen met de ‘te complexe therapie’ ISTDP (lees hier mijn klachtenbrief: aan mijn ggz-instelling).

Het ergste was niet eens dat ik geen therapie meer had, maar dat ik geen therapie meer van hém had. Gelukkig hebben we allebei moeite gedaan om ons proces voort te zetten, waardoor ik sinds maart dit jaar weer bij hem therapie volg.

Onze relatie, die van patiënt en therapeut maar ook die van twee mensen die elkaar mogen, is altijd een groot onderdeel geweest van de therapie. Maar vooral de laatste tijd gaat het veel over ons contact, omdat ik het zo moeilijk vind om te vertrouwen op zijn onvoorwaardelijkheid (in hoeverre dat al kan natuurlijk). Ik vertrouw hem niet wanneer hij zegt dat hij me mag als mens, dat hij het leuk (en uitdagend) vindt om mij zorg te verlenen, dat hij trots op me is. Mijn hart slaat twintig keer sneller als hij die dingen zegt en ik word er warm van, maar mijn hoofd en buik roepen: ren weg! Hij speelt een spel met je, wie kan die dingen nou van JOU vinden? Of: wacht maar tot hij de echte Anne leert kennen!

Drie weken vakantie

Het lukt steeds beter om echt naar hem te luisteren en om meer van mezelf te laten zien, maar nu gaat hij dus drie weken op vakantie. Drie weken waarin hij niet bereikbaar is. En ik heb er al moeite mee dat we elkaar maar één keer in de week zien en dan lukt het me niet eens om níet tussendoor via de mail te checken of hij en ik nog oké zijn en bestaan. Er kan van alles gebeuren in drie weken. Hoe moet ik dan weten of hij nog hetzelfde over mij denkt, of hij zich niet gaat bedenken, of hij me vergeet, kortom: of er nog een hij en ik bestaat?

Wat word ik er nu al melancholisch van, niet normaal! Het is namelijk ook mooi dat ik me zo aan iemand kan hechten en iemand zo kan missen. En echt niet alleen maar omdat hij mijn behandelaar is en in die zin mij ‘tot dienst’ is. Zoals ik al zei, gaat het in ons proces ook over de mensen die wij allebei en in verhouding tot elkaar zijn en ik ga hem dus ook als mens missen. Zijn grapjes, zijn warme glimlach, zijn stokpaardjes en verhalen, zijn enthousiasme en frustratie. Het doet me heel erg denken aan de genegenheid die ik voelde voor enkele docenten op mijn middelbare school. Hoe goed ik me nog het gemis en de pijn kan herinneren van zomervakanties zonder die docenten en ook zeker nog een lange periode na het afronden van mijn middelbare school.

Missen is ook mooi

Dus, ja, drie weken zonder mijn behandelaar is doodeng, maar het gemis is ook mooi. Ik kan me blijkbaar aan een veilig persoon (ook nog eens een man, in mijn geval ook niet onbelangrijk) hechten op zo’n manier dat ik een enorme genegenheid voor diegene voel. En dat mag, dat is oké. Ik ben actief bezig met het me niet hiervoor schamen, niet mezelf afstraffen, maar het zien als iets wat prachtig is. Ik zeg actief, omdat het een patroon van me is om mezelf voor warme gevoelens naar een niet-geliefde en ‘ouderpersoon’ af te straffen en het doorbreken van patronen is fulltime werk. Ik ben geen koud, kil, rationeel mens, zoals ik vaak denk. Nee, ik kan liefhebben en warme gevoelens met me meedragen. Hopelijk voelt mijn behandelaar die warmte ook.

Lees ook:

  • meisje bij zebrapad

    “Dus, tot over drie weken”, zegt ze. “Prima," antwoord ik, “en fijne vakantie ook. Geniet ervan”. Ik tover een glimlach op mijn gezicht, maar diep vanbinnen sterf ik van angst. Mijn therapeut gaat met vakantie. En hier zit ik dan.…

Meer informatie over borderline

E-book over borderline:

borderline mini header

In deze dsmmini komen mensen met borderline, naasten en hulpverleners aan het woord. Hoe zien en ervaren zij borderline persoonlijkheidsstoornis?
Je leest het in de ervaringsverhalen, interviews, artikelen, quotes en Q&A’s.
Voor iedereen die, op wat voor manier dan ook, te maken heeft met borderline en op zoek is naar herkenning of nieuwe inzichten.

Dit e-book is een PDF, je kunt hem lezen op je computer of telefoon zonder e-reader!

Kijk voor tips om om te gaan met psychische klachten ook eens op psyche.tips

lees meer