Ben ik verliefd of is het overdracht?

Daar staat hij, “hoi” zegt hij, “kom je”. Hij houdt de deur voor me open. Mijn hart bonkt in mijn keel. Hoewel hij mijn type niet echt is, vind ik hem bloedmooi. We lopen de trap op, nou ja lopen, ik vind dat hij de trap op spurt en zeg dat. “Kom”, klapt hij lachend in zijn handen, als een sportcoach die me aanmoedigt. Ik giechel verliefd, wederom houdt hij de deur voor me open,  mijn hart blijft maar tekeer gaan. Ook later als ik in zijn kamer zit, de kamer van mijn jobcoach.

Helaas geen leuk begin van een roman, waar een passievolle relatie ontstaat van een meisje met een hechtingsstoornis en haar jobcoach. Nee, ik zal proberen uit te leggen dat deze verliefde gevoelens die ik heb voor mannen/jongens die mij echt zien en horen geen verliefdheid hoeft te zijn, maar dat dit overdracht heet.

Overdracht wat is dat? Kort gezegd: ‘Overdracht is het herhalen van een patroon in een belangrijke maar verstoorde relatie uit het verleden, in een onbewuste poging deze relatie alsnog gezond te maken.’ (Wikipedia) Ik heb nogal was daddy-issues, ben geadopteerd en dus heb zelfs twee vaders. Met het gevolg dat wanneer iemand maar een glimp  van interesse in me toont, vriendschappelijk, therapeutisch of alleen maar voor seks, dan word ik meteen verliefd op deze persoon. Het lastige met overdrachtgevoelens is dat je ook echt denkt dat ze waar zijn.

Ik was net na mijn scheiding heel erg verliefd op een oudere man, zo erg dat ik me daar echt helemaal in verloor. Deze man was eigenlijk helemaal niet gezond voor mij, wilde zelfs ook geen relatie meer met me, maar ik bleef maar vast houden aan het gevoel van verliefdheid en dat we voor elkaar gemaakt waren. Dat kon mijn inziens toch ook niet anders; mijn gevoelens waren zo sterk. Hij probeerde me bewust te maken dat dit misschien geen verliefdheid was door aan te geven dat ik hem eigenlijk helemaal niet zo goed kende.

Dat is, nu ik veel meer over overdracht weet, een goede maatstaf voor mij geworden om te kijken of ik echt verliefd ben of dat het overdracht is. Helaas is het bijna altijd het laatste, omdat deze gevoelens gewoon zo snel opkomen, al voor ik iemand echt ken. Nu heb ik dus niet alleen last van overdracht als cliënt/patiënt. De therapeut of de coach zou dit fenomeen moeten kennen en hier om mee moeten kunnen gaan. Terwijl ik me blijf schamen als ik me als een verliefde puber gedraag. Tegelijkertijd  vind ik dat ik ook in een therapeutische relatie een verantwoordelijkheid hierin heb. Ik weet namelijk dat als ik me verliefd voel me ook veel verleidelijker voel en gedraag. Langer iemand aan kijk, allemaal zaken waar je je beter niet aan kan wagen, zeker wetende dat het overdracht is en je therapeut netjes getrouwd is. Wat ik dan heel eerlijk gezegd dan toch weer doe, ik ben niet voor niks ingedeeld in cluster B. Grrr.

Toch probeer ik uit zelfbehoud een rem te zetten op deze overdrachtsgevoelens, ook omdat ik deze ook ken als het om jongens gaat in een niet-therapeutische relatie. Zodra iemand echt goed naar me luistert of me echt ziet, bam, dan voel ik me verliefd. Zo heb ik een tijdje opgenomen gezeten en daar werd ik dat ook. Heel erg, ik verviel ook in het gedrag dat ik deed toen ik 13 was. Briefjes schrijven en dan geven, liedjes opsturen, stiekem zijn jas vast houden etc. Zeer gênant. En het meest aparte is wel dat ik overdracht wel kan herkennen als het om andere gaat. Zo was er iemand verliefd op mij. 1 – ik was de derde persoon al waar hij verliefd op was tijdens zijn klinische opname, 2 – hij kende me nauwelijks. In opnamesetting of deeltijdbehandelingen hebben therapeuten niet voor niks zo’n uitgesproken  mening over dat patiënten een relatie met elkaar aangaan, juist dus omdat dit fenomeen zo hevig kan zijn.

Voor mij blijft het heel lastig, want die verliefde gevoelens staan ook in de weg om iemand goed te leren kennen en niet meteen blind te worden van verliefdheid. Het is bij mij zelfs zo erg dat ik na een goed gesprek met iemand die ik op Tinder leer kennen zonder hem gezien te hebben al volkomen kan denken dat hij de man van mijn leven is. En als iemand dan alleen uit is op seks, dan is het thuis komen van een koude kermis. En raak ik door deze gevoelens alleen maar meer beschadigd.

Sorry, niet een heel positief verhaal allemaal, maar ach, een klein lichtpuntje dan: intussen heb ik het inzicht wat overdracht is, nu kan ik er mee leren omgaan…

9 Comments

  1. Een tikje off-topic, maar is verliefdheid bij alle mensen niet een beetje overdracht? Tenminste als het niet iemand is die je al honderd jaar kent en ineens bemint… Je creeert vaak een droombeeld en je houdt die met je hormonen in stand en je zit er ook nog eens verdomd vaak naast :D.

    Wel heel lastig als je dat continu overkomt!
    Anne onlangs geplaatst…AfwasautomaatMy Profile

    1. Het gaat om het herstel van oude relatiepatronen, dus meestal om hechting. Maar je hoeft geen hechtingsstoornis te hebben om niet-constructieve oude relatiepatronen te hebben en ook de therapeut heeft er last van (tegenoverdracht)
      Anne onlangs geplaatst…Authentiek ikMy Profile

  2. Jantine

    Herken zo erg wat je schrijft. Vind het verschrikkelijk irritant als het me weer eens gebeurd, helemaal als ik het te laat door heb, maar gelukkig komt dat steeds eerder.

    1. Amena

      Dank Jantine voor je comment. Gedeelde smart is toch halve smart. Want van al mijn psychische problemen schaam ik me hier wel het meeste voor en brengt me ook te veel in problemen.

  3. Modena

    Even als eerste, je hebt echt een heel fijne schrijfstijl. Meer inhoudelijk: ik herken het stukje waarin je overdracht omschrijft als ‘Overdracht is het herhalen van een patroon in een belangrijke maar verstoorde relatie uit het verleden, in een onbewuste poging deze relatie alsnog gezond te maken.’ Alleen uit dit zich bij mij niet in overmatige acute verliefdheden. Ik was wel in staat om te verdrinken in iemand, als onze relatie (of beter gezegd, ‘vibe’) raakte aan een beschadigd stukje van mij. Ik voel die neiging soms nog in de verte, maar ik ben veel te veel gegroeid om het nog te kunnen. En heel stiekem soms, mis ik die destructieve magie.

    1. Lieve Modena,

      dank voor je lieve reactie. En knap dat je daar zoveel in gegroeid bent. Ik herken ook die verdrinking in relaties, Ik zal stiekem dan nog maar even genieten van deze destructieve magie, voordat ik er overheen ben gegroeid…. ;-).

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

CommentLuv badge

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.