Als de liefde bijna altijd pijn doet.

Niemand kan zonder liefde, voor velen is liefde zelfs de zin van het leven. Maar als je een hechtingsstoornis hebt doet de liefde eigenlijk bijna altijd pijn, althans bij mij. Ik kan niet zonder, heb dat wel geprobeerd, zelfs zoveel mogelijk zonder vrienden en familieliefde, maar dat overleefde ik ook nauwelijks. En tegelijkertijd met liefde doet leven ook pijn, triggert het ook de hele tijd van alles. Angsten van verlating. Niet dat ik me niet kan verbinden, dat kan ik juist heel goed. Soms iets te goed en dan is het net alsof ik versmelt met de ander.

In schematherapie heb ik behoorlijk wat geleerd over mijn schema’s. Mijn primaire schema’s zijn verlatingsangst en emotioneel tekort.
In het kort: De schematheorie van Jeffrey E Young heeft als uitgangspunt dat schema’s het gevolg zijn van emotionele basisbehoeften die in de kindertijd niet zijn bevredigd. 1. Veilige hechting aan anderen en stabiliteit; 2. autonomie; 3. de vrijheid om uitdrukking te geven aan gerechtvaardigde behoefte en emoties; 4. spontaniteit en spel; 5 realistische beperkingen en zelfbeheersing. Door tekort aan deze emotionele basisbehoefte in de (vroeg) kinderlijke jaren ontstaan er 18 schema’s. Je kunt meer lezen over Schematherapie in dit artikel van Psychologie Magazine.

Mijn kernschema’ zijn verlating en emotioneel tekort. Deze schema’s worden getriggerd als er in mijn leven gebeurtenissen plaatsvinden die mij op een of andere manier herinneren aan traumatische gebeurtenissen in mijn kindertijd. Als er bijvoorbeeld weer een tekort dreigt te komen in die emotionele basisbehoefte. Als mijn schema verlating getriggerd word, schiet ik in mijn coping. Er zijn drie soorten coping voor elke schema: overgave, vermijding en overcompensatie. Bij het schema verlating kies je bij overgave bijvoorbeeld partners die zich niet kunnen binden en blijf je bij die partners. Bij vermijding vermijd je intieme relaties en bij overcompenseren klamp je je vast.

Mij zijn geen van die drie copingstrategieën vreemd als dit schema getriggerd wordt. Echter werkt een copingstrategie als self fulfilling prophecy en houd je hiermee het schema juist  in stand. Je kunt je wellicht voorstellen als je je helemaal aan iemand vast klampt dat iemand dan juist bij je weg gaat en hierdoor je schema verlating dus bevestigd wordt. ‘Zie je wel, iedereen verlaat me.’

Schema’s kunnen genezen worden door ander gedrag aan te leren. Niet in je oude gewoontes vervallen. Dat is hard werken. Voor mij tenminste. Toch ben ik ik vasthoudend en wil ik zo graag dat de liefde uiteindelijk niet meer pijn doet. Want zoals de schrijfster Griet op de Beeck altijd zo mooi zegt: “Liefde is alles, althans toch bijna…”

Lees ook:

  • Ass en borderline in één relatie

    Dit is zo'n moment dat ik baal van zijn ASS. Zijn beleving zal altijd zwaarder zijn dan die van mij. Zijn ergernis heftiger. Dus dam ik in. Doe ik een stapje terug, omdat ik het kan. Slik ik wanneer hij…